Η εικόνα τον αστέγων στα μεγάλα αστικά κέντρα της χώρας είναι πλέον μια θλιβερή καθημερινότητα. Οι υπολογισμοί της ΜΚΟ «Κλίμακα» –ελλείψει κρατικής καταγραφής– κάνουν λόγο για 20.000 άστεγους στην Ελλάδα του Μνημονίου. Η όξυνση του φαινομένου φαίνεται να πλήττει και την πόλη του Πειραιά. Σχεδόν πλήρης είναι ο ξενώνας αστέγων του Πειραιά ‘’Ανακούφιση’’ (οδός Ομηρίδου Σκυλίτση 19 Πειραιάς), που εγκαινιάστηκε από το Δήμο Πειραιά –μετά από ανακαίνιση– τον Δεκέμβριο του 2011. «Φιλοξενούμε δεκάδες ανθρώπους, μεταξύ των οποίων και δύο παιδιά με τις οικογένειες τους» μας εξηγεί η κ. Νάνου, μια εκ των 5 εργαζομένων στον ξενώνα. «Οι περισσότεροι είναι άντρες ηλικίας μεταξύ 40-60 ετών και ανήκουν στην κατηγορία του νέο-άστεγου (σ.σ. πρόκειται δηλαδή για ανθρώπους που δεν αντιμετώπιζαν πρόβλημα στέγης πριν την κρίση). Η συντριπτική πλειοψηφία τους βρίσκεται από λίγους μήνες έως ένα χρόνο στο δρόμο, ενώ ορισμένοι ήρθαν στον ξενώνα απευθείας μόλις έχασαν το σπίτι τους» αναφέρει η κ. Νάνου.

Ο ξενώνας υπάγεται στην Κοινωφελής Δημοτική Επιχείρηση Πειραιά (ΚΟ.Δ.Ε.Π.), και μπορεί να καλύψει τις ανάγκες 41 δημοτών ή πρώην κατοίκων της πόλης, οι οποίοι προηγουμένως πρέπει να υποβληθούν σε ιατρικές εξετάσεις. Στους φιλοξενούμενους παρέχεται στέγη και ημιδιατροφή για τρεις μήνες, αλλά και ψυχολογική υποστήριξη από ειδικούς με σκοπό την οικονομική και κοινωνική επανένταξη τους.  «Σε κάποιους έχουμε καταφέρει να βρούμε ορισμένα μεροκάματα, ενώ μερικοί έχουν προσληφθεί και στο Δήμο. Στόχος μας είναι να στηριχθούν αυτοί οι άνθρωποι στα πόδια τους» συμπληρώνει η κ. Νάνου, η οποία επισημαίνει τη σημαντική συνδρομή εθελοντών Πειραιωτών στο έργο του ξενώνα.

Πόσοι όμως είναι οι άστεγοι στο Δήμο Πειραιά; Η πρόεδρος της Κοινωφελούς Δημοτικής Επιχείρησης Πειραιάς (ΚΟ.Δ.Ε.Π.), κ. Πασχαλίνα Καλαγιά, υποστηρίζει πως δεν υπάρχουν άστεγοι στην πόλη. Αντίστοιχες δηλώσεις είχε κάνει και  ο Δήμαρχος Πειραιά Βασίλης Μιχαλολιάκος στο Δημοτικό Συμβούλιο: «Θέλω να είμαι σαφής και κατηγορηματικός. Δεν έχουμε κανέναν άστεγο στον Πειραιά». Ωστόσο επίσημα στοιχεία για αυτό το «περιορισμένο (σ.σ. κατά το Δήμαρχο) φαινόμενο στην πόλη» δεν υπάρχουν, ενώ και η κ. Καλαγιά μας δήλωσε ότι δεν έχει γίνει επίσημη καταγραφή. Αξίζει να σημειώσουμε ότι κάποια στοιχεία, για ολόκληρη όμως τη Νομαρχία Πειραιά, είχαν δοθεί στο φως της δημοσιότητας το 2008 από το Δίκτυο Κοινωνικής Αλληλεγγύης της Νομαρχίας Πειραιά. Τότε –πριν το ξέσπασμα της κρίσης– το Δίκτυο έκαναν λόγο για 400 καταγεγραμμένους αστέγους (οι οποίοι είχαν επισκεφτεί τη δομή αυτή στην τρίχρονη λειτουργία της).

Εντούτοις παρά τις δηλώσεις των δημοτικών αρχών, όταν τις μέρες του δριμύτατου ψύχους, στις αρχές Φλεβάρη, ο Δήμος Πειραιά άνοιξε το ισόγειο του πύργου της πόλης για να προφυλαχθούν οι (ανύπαρκτοι;) άστεγοι από το κρύο, «εντοπίστηκαν από τη δημοτική αστυνομία και τους κοινωνικούς λειτουργούς του Δήμου και μεταφέρθηκαν στο χώρο 37 άτομα» αναφέρει η κ. Καλαγια. Και συμπληρώνει: «Τους παρέχουμε (σ.σ. ο χώρος στις 20/2 παρέμενε ακόμα ανοικτός) ένα θερμαινόμενο χώρο με κρεβάτια, υπνόσακους, ζεστά ροφήματα και τροφή. Μάλιστα 5 εξ αυτών έκαναν ιατρικές εξετάσεις και μπόρεσαν να φιλοξενηθούν στον ξενώνα ‘’Ανακούφιση’’».  

Βάσει των παραπάνω, και αν κάνουμε τον απαιτούμενο υπολογισμό, υπάρχουν τουλάχιστον 60-70 άστεγοι στον Πειραιά, οι οποίοι επωφελήθηκαν των πρόσφατων παροχών του Δήμου. Άστεγους μπορεί κανείς να συναντήσει και στο λιμένα Πειραιά, στους χώρους αναμονής επιβατηγού κοινού που έχουν air-condition. Μάλιστα σύμφωνα με υπάλληλο, μετά τις 9 μ.μ. που κλείνει ο χώρος  οι αστυνομικές και λιμενικές αρχές τους απομακρύνουν από το λιμάνι. Το γεγονός ότι υπάρχουν άστεγοι στον Πειραιά επιβεβαιώνεται και από το κονδύλι 50.000 ευρώ, που έδωσε πρόσφατα το υπουργείο Υγείας στο δήμο και αφορά στην ανακούφιση αστέγων. Μάλιστα ο δήμαρχος ανακοίνωσε ότι θα απαιτήσει να αυξηθεί κατά 30 χιλιάδες.